ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ

លោក អ៊ុំ សំអាន អតីតតំណាងរាស្ត្របក្សប្រឆាំង បានលើកឡើងនៅថ្ងៃអង្គារ ទី២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ថា ក្នុងនាមជាអ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មី លោកសង្ឃឹមថា លោក និងលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត អាចប្រើវប្បធម៌សន្ទនាថ្មីជំនួសវប្បធម៌សន្ទនាចាស់ ដែល​បង្កើតឡើងដោយ លោក ហ៊ុន សែន និង លោក សម រង្ស៊ី។ តាមលោក អ៊ុំ សំអាន ការប្រើវប្បធម៌សន្ទនាថ្មីរបស់អ្នកនយោបាយជំនាន់ក្រោយ គឺក្នុងស្មារតីផ្សះផ្សាជាតិខ្មែរ ដើម្បីការពារទឹកដីពីការឈ្លានពានរបស់ថៃ។ តែអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ចាត់ទុកការលើកឡើងនេះថា គ្រាន់តែជាការ​បង្វែរសាច់រឿងប៉ុណ្ណោះ។ តើអ្នកនយោបាយជំនាន់ថ្មី​អាចបង្កើតវប្បធម៌សន្ទនាបែបថ្មីបានដែរឬទេ?

គណៈកម្មការ​ផ្សះផ្សា​ក្រោម​អនុសញ្ញា​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ស្តីពី​នីតិសមុទ្រ UNCLOS បាន​ស្នើ​ឲ្យ​ភាគី​កម្ពុជា និង​ថៃ​អនុវត្ត​នូវ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ដែល​មាន​ស្រាប់​ឲ្យ​បាន​ពេញលេញ​ដើម្បី​បង្កើត​បរិយាកាស​អំណោយផល​ដល់​ការ​ផ្សះផ្សា។ នេះ​បើ​តាម​សេចក្តីថ្លែងការណ៍​របស់​ក្រសួង​ការបរទេស​កម្ពុជា​នៅ​ថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦។ អ្នកជំនាញ​ផ្នែក​កិច្ចការ​អន្តរជាតិ​យល់​ឃើញ​ថា កិច្ចប្រជុំ UNCLOS លើកទី២ បាន​បង្ហាញ​សញ្ញា​វិជ្ជមាន​ដើម្បី​ជួយ​ឲ្យ​ភាគី​ទាំងសងខាង​ត្រឡប់​ទៅ​រក​ការ​កសាង​ទំនុកចិត្តគ្នា​ឡើង​វិញ។ តើ​សំណើ​របស់ UNCLOS ឲ្យ​កម្ពុជា-ថៃ​អនុវត្ត​កិច្ចព្រមព្រៀង​ដែល​មាន​ស្រាប់​ឲ្យ​បាន​ពេញលេញ​ជា​សញ្ញាវិជ្ជមាន​នៅ​ក្នុង​ដំណោះស្រាយ​ជម្លោះព្រំដែន​ដែរឬ​ទេ?។

ការប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត(AI) ដើម្បីបង្កើតភាពយន្ត វណ្ណកម្មអក្សរសិល្ប៍ និងរឿងព្រេងបុរាណខ្មែរ កំពុងក្លាយជាកង្វល់មួយរបស់អ្នកជំនាញផ្នែកភាពយន្ត និងប្រវត្តិសាស្ត្រនៅកម្ពុជា។ ជាក្តីកង្វល់ដ្បិតថា អ្នកបង្កើតមាតិកាសង្គម សិល្បៈ មួយចំនួន បានប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត AI ហួសហេតុ ដើម្បីបង្កើតសាច់រឿងប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ តាមទម្រង់ ដែលពួកគេចង់បាន ប្រាសចាកពីអត្តសញ្ញាណដើម។ អ្នកជំនាញ និងផលិតករភាពយន្ត កត់សម្គាល់ថា អ្នកបង្កើតភាពយន្តបុរាណខ្មែរ ដោយប្រើប្រាស់បញ្ញាសិប្បនិម្មិត នៅមិនទាន់បានបានស្វែងយល់ពីវប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ ប្រពៃណី​ អត្តសញ្ញាណ និងអក្សរសាស្ត្រ ទៅតាមសម័យកាលនៅឡើយ។

កម្ពុជា និងតួកគី បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធាជាមួយគ្នា នៅថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ​២០២៦ នៅទីក្រុងអ៊ីស្តង់ប៊ុល។ ការចុះកិច្ចព្រមព្រៀងនេះធ្វើឡើង នាអំឡុងពេល​ទស្សនៈកិច្ចរបស់​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ទៅកាន់​ប្រទេសតួកគី។ តួកគីជាប្រទេស ដែលមានកម្លាំងយោធាខ្លាំងលំដាប់ទី៩ លើពិភពលោក និងជាសមាជិកនៃអង្គការសន្ធិសញ្ញាអាត្លង់ទិកខាងជើងហៅកាត់ថា NATO។ តើកម្ពុជាអាចទាញបានប្រយោជន៍អ្វីខ្លះពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធាជាមួយតួកគី?

នាយករដ្ឋមន្ត្រី​កម្ពុជា លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត បាន និង​កំពុង​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​ផ្លូវការ​នៅ​ប្រទេស​អាស៊ែបៃហ្សង់ តួកគី និង​ប្រទេស​កាហ្សាក់ស្ថាន​ចាប់​ពី​ថ្ងៃទី១២ រហូត​ដល់​ថ្ងៃទី១៧ ខែតុលា។ ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​តំបន់​អឺរ៉ាស៊ី​នេះ​មាន​គោលដៅ​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​ការទូត ពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​សេដ្ឋកិច្ច និង​ជំរុញ​ទំនាក់ទំនង​ពាណិជ្ជកម្ម។ អ្នកជំនាញ​ផ្នែក​ទំនាក់ទំនង​អន្តរជាតិ​សាទរ​ចំពោះ​ការ​ខិតខំ​ស្វះស្វែង​របស់​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ពិសេស​ស្វែង​រក​ការ​គាំទ្រ​ផ្នែក​ការទូត​ជុំវិញ​ជម្លោះ​ព្រំដែន​ជាមួយ​ថៃ។ តែ​សម្រាប់​ផ្នែក​ពាណិជ្ជកម្ម និង​វិនិយោគ​វិញ អ្នក​ជំនាញ​យល់​ថា ត្រូវ​ការ​ពេល​វេលា​បន្តិច និង​ត្រូវ​ការ​មាន​ការ​ធានា​បរិយាកាស​ល្អ​នូវ​នយោបាយ​ផ្ទៃក្នុង​កម្ពុជា។